Bursa'da çocukluk yıllarında başlayan kitap tutkusunu 1993 yılında mesleğe dönüştüren 56 yaşındaki Mehmet Sami Kaynar, 33 yıldır sahaflık yapıyor. 45 metrekarelik dükkânı yıllar içinde farklı dönemlere ve alanlara ait yaklaşık 30-35 bin kitabın bulunduğu bir arşive dönüştü. Bir dönem öğrencilerin, araştırmacıların ve kitap meraklılarının uğrak noktası olan sahaflar ise değişen okuma ve alışveriş alışkanlıklarıyla birlikte eski hareketliliğini kaybetti.
Kaynar, geçmişte özellikle lise ve üniversite öğrencilerinin okudukları kitapların dipnotlarında yer alan kaynakları araştırarak yeni eserlere ulaştığını söyledi. Bir kitabın okuyucuyu başka bir kitaba, farklı bir konunun da yeni bir araştırmaya yönlendirdiğini belirten Kaynar, bugün ise internet ve sosyal medya yorumlarının kitap seçimlerinde daha fazla etkili olduğunu ifade etti. Araştırmacılar ve akademisyenlerin de önemli müşterileri arasında yer aldığını belirten Kaynar, PDF kaynakların ve dijital içeriklerin yaygınlaşmasıyla bu ziyaretlerin de azaldığını dile getirdi.
“Kitap almak kolay, satmak problem”
Dijitalleşmenin sahaflara etkisinin en önemli göstergelerinden birinin kitapların raflarda kalma süresi olduğunu belirten Kaynar, 10-15 yıl önce 300-500 kitabın dükkâna gelmesi halinde bunların yaklaşık bir hafta içerisinde tükendiğini anlattı. Çoklu kitap girişlerinin geçmişte bir ay içerisinde dahi rafta kalmadığını söyleyen Kaynar, bugün ise aynı hızın olmadığını belirterek, “Kitap almak kolay, bu zamanda satmak problem” dedi.
Taşınma, ekonomik ihtiyaçlar veya aile büyüklerinin vefatı gibi nedenlerle kişisel kütüphaneler sahaflara ulaşmaya devam ediyor. Yıllarca biriktirilen kitaplar raflara taşınırken, bu eserlerin yeni okuyucularıyla buluşması geçmişe kıyasla daha uzun sürüyor. İnternet üzerinden kitap satın alma imkanının artması da okuyucuların sahafları ziyaret etme alışkanlığını değiştirmiş durumda.
Raflarda sadece kitap değil, bir kültür var
Dışarıdan bakıldığında binlerce kitabın üst üste ve yan yana dizildiği dükkânın kendisi açısından belirli bir düzene sahip olduğunu söyleyen Kaynar, eserleri konu ve yayınevlerine göre tasnif ediyor. 45 metrekarelik alanda yaklaşık 35 bin kitap bulunduğunu belirten Kaynar, raflardaki eserlerin yeni okuyucularını beklediğini söyledi.
Sahaflığın yalnızca eski kitapların alınıp satıldığı bir meslek olmadığını vurgulayan Kaynar, özellikle eski ve nadir kaynakların doğru kişilere ulaştırılmasının önemli olduğunu ifade etti. Eski eserleri değerini bilecek okuyucularla buluşturmaya çalıştıklarını belirten Kaynar, sahaflığın korunması gereken bir kültür olduğunu dile getirdi.
#bursa #bursahaber