Türkiye’de araç muayenesinde yeni bir dönem başlıyor. Yaklaşık 34,5 milyon araç sahibini ilgilendiren yeni sistemin altyapısını oluşturacak Örnek Merkez, İstanbul Arnavutköy’de hizmete açıldı.
Araç muayene hizmetlerini 20 yıl boyunca yürütmesi planlanan TURKA tarafından hayata geçirilen merkezde, yeni dönemde kullanılacak ekipman ve yazılımlar gerçek araçlar üzerinde test ediliyor. 81 ilde kurulması planlanan istasyonların çalışma modeli de burada geliştiriliyor.
Yeni araç muayene sistemi ne zaman başlayacak?
Yeni uygulamanın 15 Ağustos 2027 tarihinde devreye alınması planlanıyor. Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, yeni sistemle araç kontrollerinin daha kapsamlı ve teknolojik hale getirileceğini belirtti.
Yeni istasyonlarda yüksek çözünürlüklü kameralar, lazer ölçüm sistemleri, sensörler ve robotik ekipmanların yanı sıra gelişmiş görüntüleme teknolojilerinden yararlanılacak.
Amaç, araçların yalnızca belirli bölümlerinin kontrol edilmesi yerine daha geniş kapsamlı bir teknik taramadan geçirilmesi ve güvenlik açısından kritik kusurların daha hızlı belirlenmesi olacak.
Lastikler hareket halindeyken kontrol edilecek
Yeni araç muayenesinde lastik denetimi de farklı bir yöntemle gerçekleştirilecek. Araçlar hareket halindeyken lastiklerin yanak bilgileri otomatik olarak okunabilecek.
Sistem, lastiklerin araçla uyumunu değerlendirirken diş derinliğini de temassız şekilde ölçecek. Çatlak, kesik ve balon gibi güvenlik riski oluşturabilecek deformasyonların belirlenmesinde görüntüleme sistemlerinden yararlanılacak.
Far kontrolünde robotik sistem kullanılacak
Yeni istasyonlarda far ve aydınlatma kontrolleri robotik ekipmanlarla yapılacak. Böylece far ayarlarının ve aydınlatma performansının daha hassas şekilde ölçülmesi hedefleniyor.
Yüksek çözünürlüklü kameralar aracın alt bölümünün ve karoserinin incelenmesinde kullanılacak. Bazı boyut ölçümleri de sistem tarafından otomatik olarak gerçekleştirilecek.
Kusurların değerlendirilmesi dijital sistemlerle desteklenecek
Muayene sırasında elde edilen görüntü ve veriler teknisyenlere anlık olarak aktarılacak. Bu sayede araçta belirlenen kusurların değerlendirilmesine teknolojik sistemlerle destek sağlanacak.
Yeni uygulamanın, aynı kusurun farklı teknisyenler tarafından farklı biçimde değerlendirilmesi ihtimalini azaltması amaçlanıyor.
Araç sahipleri de muayene sürecinin hangi aşamada olduğunu dijital platformlar veya bekleme alanlarında bulunan bilgilendirme sistemleri üzerinden takip edebilecek.
81 ilde 352 muayene merkezi kurulacak
Yeni dönemde Türkiye genelinde 249 sabit ve 103 mobil olmak üzere toplam 352 merkez kurulması planlanıyor. Yaklaşık 900 muayene hattının hizmet vermesi öngörülüyor.
İstasyonlarda otomobillerin yanı sıra ticari araçlar, motosikletler ve traktörlerin de kontrolleri gerçekleştirilecek.
Arnavutköy Yeşilbayır Mahallesi'ndeki Örnek Merkez ise 15 Ağustos 2027’ye kadar sistemin geliştirilmesi, ekipmanların denenmesi ve personelin eğitilmesi için kullanılacak.
Muayene merkezleri afetlerde de kullanılabilecek
Yeni istasyonların yalnızca araç muayenesi için kullanılması planlanmıyor. Sabit merkezlerde yangın söndürme ekipmanlarının bulunması ve ihtiyaç halinde orman yangınlarında ilk müdahale çalışmalarına destek verilmesi hedefleniyor.
Ayrıca gerekli durumlarda bazı istasyonların sahra hastanesine dönüştürülebilmesine yönelik altyapı hazırlıkları da yapılacak.
Yeni sistemin devreye girmesiyle birlikte Türkiye’de araç muayenesinde otomasyon, dijital takip ve gelişmiş ölçüm teknolojilerinin daha geniş kapsamda kullanılması bekleniyor.
