Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) tarafından tasfiyesine karar verilen bazı yatırım fonlarına yönelik düzenlemeleri içeren 7596 sayılı Kanun, Resmi Gazete'de yayımlandı. 22 Ekim 2026'da kabul edilen ve 9 maddeden oluşan kanun, SPK'nın 17 Eylül 2026 tarihli kararlarıyla tasfiyesine karar verilen ancak işlemleri henüz tamamlanmamış fonları kapsıyor.
Yeni düzenlemeyle fonların adil, şeffaf ve etkin biçimde tasfiye edilmesi, fon malvarlığından hukuka aykırı şekilde çıkarılan değerlerin geri kazanılması ve yatırımcıların zararlarının sorumlulardan tahsil edilmesi amaçlanıyor. Geri kazanılan tutarların hak sahiplerine ödenmesi de kanunun temel hedefleri arasında bulunuyor. Düzenleme, kapsam dışında kalan diğer yatırım fonları için genel veya sürekli bir tasfiye ve sorumluluk sistemi oluşturmayacak.
Tasfiye işlemleri, SPK'nın gözetim ve denetiminde, bu görev için yetkilendirilen kuruluşlar tarafından yürütülecek. Fon varlıklarının tespiti, değerlemesi ve nakde çevrilmesinin yanı sıra yatırımcıların hak sahipliklerinin belirlenmesi, ara ödemeler ve nihai dağıtım sürecine ilişkin usul ve esasları da SPK belirleyecek.
Yatırımcılara 1 milyon TL'ye kadar ara ödeme yapılabilecek
Kanunun öne çıkan maddelerinden biri, belirlenen fonlardaki yatırımcılara nihai tasfiye alacaklarından mahsup edilmek üzere ara ödeme yapılabilmesi oldu. Net yatırım tutarı 1 milyon TL'nin altında olan yatırımcılara bu tutar kadar, 1 milyon TL ve üzerinde olanlara ise en fazla 1 milyon TL ödeme yapılabilecek.
Net yatırım tutarının hesaplanmasında fona yatırılan ve fondan çekilen nakit miktarları esas alınacak. Hesaplamaya, ilgili dönemlerdeki Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) ile Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) değişim oranlarının aritmetik ortalaması da dahil edilecek.
Para piyasası fonları dışındaki fonlarda yapılacak ara ödeme, yatırımcının hesabındaki katılma paylarının bir önceki gün sonu itibarıyla hesaplanan toplam değerini aşamayacak. Dağıtılabilir nakdin bütün ödemeleri karşılamaması halinde SPK, daha fazla yatırımcının ödeme alabilmesi amacıyla net yatırım tutarı en düşük olanlardan başlanmasına veya tüm yatırımcılar için asgari bir ara ödeme belirlenmesine karar verebilecek.
Ara ödeme yapılması, yatırımcının fon paylarının iade edildiği anlamına gelmeyecek. Katılma paylarının iadesi nihai tasfiye sırasında gerçekleştirilecek ve önceden yapılan ödemeler yatırımcının toplam alacağından düşülecek.
Fon zararlarından sorumlu şirket ve kişilerden tahsilat yapılacak
Düzenleme, fon malvarlığından hukuka aykırı şekilde çıkarılan değerlerin geri kazanılmasına yönelik hükümler de içeriyor. Mevzuata şeklen uygun olsa bile gerçek bir ekonomik amaç taşımadan gerçekleştirilen varlık aktarımları, fon zararı veya kaybı kapsamında değerlendirilecek.
Karşılıksız ya da göstermelik işlemlerle ilişkili taraflara, hâkim ortaklara, yöneticilere veya üçüncü kişilere aktarılan para ve diğer varlıkların geri alınması sağlanacak. Bu kapsamda kredi, borç, avans, teminat, devir ve alım-satım gibi yöntemlerle gerçekleştirilen işlemler de değerlendirilecek.
Fonun uğradığı zarardan öncelikle fonun kurucusu veya yöneticisi olan portföy yönetim şirketi sorumlu tutulacak. Zararın bu şirketten tamamen ya da kısmen tahsil edilememesi veya tahsilatın mümkün olmadığının anlaşılması halinde, sorumluluğu SPK tarafından belirlenen gerçek ve tüzel kişiler de şahsen sorumlu olabilecek. İlgili kişilerin görevlerinden ayrılması, görev yaptıkları dönemdeki işlem ve kararlardan doğan sorumluluklarını ortadan kaldırmayacak.
SPK, inceleme ve denetim sonuçlarına göre her fon için zarar tutarını ve sorumluları belirleyerek Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu'na (TMSF) bildirecek. TMSF ise sorumluların malvarlıklarından tahsilat yapılması için gerekli takip ve tahsil işlemlerini yürütecek.
El konulan malvarlıkları fonlara aktarılabilecek
Fonlarla bağlantılı suç soruşturmalarında, Ceza Muhakemesi Kanunu hükümleri kapsamında malvarlığı değerlerine el konulabilecek. El konulan para ve sermaye piyasası araçlarından doğrudan fona iadesi hukuken mümkün olanlar, Cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkeme kararıyla ilgili fona ya da geri kazanım hesabına aktarılabilecek.
Doğrudan fona devredilemeyen varlıklar için TMSF kayyım olarak atanabilecek. Bu durumda kurum, yargılama sonucunu beklemeden söz konusu varlıkları satabilecek veya tasfiye edebilecek. İşlemlerden elde edilen gelirler, her fon için ayrı oluşturulan geri kazanım hesaplarında tutulacak.
Yargılama sonunda müsaderesine karar verilen ve fonun malvarlığından çıktığı ya da fon zararını karşıladığı mahkemece belirlenen değerler Hazine'ye aktarılmayacak. Bu varlıkların ilgili fona, tasfiye tamamlanmışsa geri kazanım hesabına aktarılmasına karar verilebilecek.
Geri kazanılan paralar ayrı hesaplarda tutulacak
Fonlardan geri kazanılan tutarlar, TMSF bünyesinde her fon için ayrı açılacak hesaplarda izlenecek. Bu paralar yalnızca ilgili fonun tasfiyesi ve yatırımcılara yapılacak ödemelerde kullanılabilecek. Söz konusu tutarlar başka amaçlarla değerlendirilemeyecek, teminat gösterilemeyecek ve kamu alacakları dahil olmak üzere haczedilemeyecek.
Tasfiye işlemleri devam eden fonlarda zorunlu giderler düşüldükten sonra kalan tutarlar, tasfiye işlemlerini yürüten kuruluşa aktarılacak. Tasfiyesi tamamlanan fonlarda ise ödemeler Yatırımcı Tazmin Merkezi (YTM) aracılığıyla gerçekleştirilecek. Dağıtım, yatırımcıların sahip oldukları fon payları oranında yapılacak.
Nihai dağıtım dışındaki ödemelerde yatırımcıya düşen tutarın SPK tarafından belirlenen asgari ödeme sınırının altında kalması halinde para yatırımcı adına izlenecek. Biriken tutar belirlenen sınıra ulaştığında ödeme gerçekleştirilecek.
Bazı yatırımcılar elde ettikleri getirileri iade edebilecek
Kanun, tasfiye tarihine kadar fon paylarını iade ederek ödeme alan kişilerin, endeksleme yöntemiyle hesaplanan tutarı aşan getirilerini SPK tarafından ilan edilen hesaplara isteğe bağlı olarak iade edebilmesine imkân tanıyor.
Tasfiye kapsamındaki fonların malvarlığında bulunan ve belirli sermaye piyasası ihlalleriyle bağlantılı paylardan kazanç sağlayan kişiler de hesaplanan tutarı aşan getirilerini genel hisse iade hesabına yatırabilecek.
Bununla birlikte, ilgili fonlarla bağlantılı belirli sermaye piyasası ihlallerini gerçekleştirdiği veya bu fiilleri işleyenlerle birlikte hareket ettiği SPK tarafından tespit edilen kişi ve kurumlara tasfiye ve geri kazanım hesaplarından ödeme yapılmayacak.
Kanun 17 Eylül 2026'dan itibaren geçerli olacak
Dokuz maddeden oluşan kanun, Resmi Gazete'de yayımlandığı gün yürürlüğe girdi. Düzenlemenin hükümleri ise 17 Eylül 2026 tarihinden itibaren geçerli olacak.
Kanunun uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar SPK tarafından belirlenecek. TMSF'nin görev alanına giren konularda ise kurumun görüşü alınacak.
