Tasfiyesine karar verilen yatırım fonlarına ilişkin kanun teklifinin TBMM Genel Kurulu'ndaki görüşmelerinde ilk 5 madde kabul edildi. Düzenleme, yatırımcıların zararlarının karşılanmasını, fonlardan hukuka aykırı şekilde çıkarılan varlıkların geri kazanılmasını ve sorumluların oluşan kayıpları karşılamasını amaçlıyor.
Teklifte, tasfiye işlemlerinin yürütülmesinden yatırımcıların alacaklarının hesaplanmasına kadar birçok konuya ilişkin kurallar yer alıyor. Geri kazanılan değerlerin hak sahiplerine dağıtılması da düzenlemenin kapsamına alınıyor.
Yatırımcılara 1 milyon liraya kadar ödeme yapılabilecek
Kabul edilen maddelere göre, Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) tarafından belirlenen fonlardaki yatırımcılara ara ödeme yapılabilecek. Net yatırım tutarı 1 milyon liranın altında kalanlara bu tutar kadar, yatırımı 1 milyon lira veya üzerinde olanlara ise en fazla 1 milyon lira ödenebilecek.
Ara ödemeler, tasfiye sonunda yatırımcıların alacağı toplam miktardan düşülecek. Ödenecek tutar, endeksleme yapılmadan hesaplanan net yatırım miktarını aşamayacak. Para piyasası niteliğindeki fonlar dışındaki yatırımlarda, ilgili tarihte hesapta bulunan fon paylarının toplam değeri de sınır olarak uygulanacak.
Fonların tasfiyesinde SPK söz sahibi olacak
Tasfiye işlemleri, SPK'nin gözetim ve denetimi altında, görevlendirilen kuruluşlar tarafından yürütülecek. Fon varlıklarının belirlenmesi, satışa çıkarılması, değerlemesi ve yatırımcıların hak sahipliğinin tespit edilmesi gibi işlemlerin usul ve esaslarını Kurul belirleyebilecek.
Tasfiye görevlilerinin, yatırımcıların menfaatlerini gözeterek fon varlıklarından mümkün olan en yüksek ekonomik değeri elde etmesi gerekecek. Borsadaki fiyatın gerçek değeri yansıtmadığı veya satış sürecini geciktirdiği durumlarda farklı yöntemler kullanılabilecek. Gerekli görülmesi halinde varlıkların borsa dışında satılmasına da izin verilebilecek.
Hukuka aykırı çıkarılan varlıklar sorumlulardan alınacak
Fonların malvarlığından mevzuata aykırı biçimde çıkarılan değerler, oluşan zarar veya kayıp kapsamında değerlendirilecek. Şeklen kurallara uygun görünse bile fonun menfaatine hizmet eden gerçek bir ekonomik amacı bulunmayan işlemler de bu kapsama girebilecek.
Zarardan öncelikle fonu kuran veya yöneten portföy yönetim şirketi sorumlu tutulacak. SPK tarafından sorumluluğu belirlenen gerçek ve tüzel kişiler ile bunlarla birlikte hareket ettiği tespit edilenler de kayıpları karşılamakla yükümlü olabilecek. Görevden ayrılmak, önceki dönemde alınan karar ve işlemlerden doğan sorumluluğu ortadan kaldırmayacak.
Tahsilat aşamasında Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF) devreye girecek. SPK'nin zararı ve sorumluların ödemesi gereken miktarları bildirmesinin ardından, ilgili mevzuat kapsamında malvarlıklarından tahsilat yapılması için işlem başlatılabilecek.
Yatırımcıların alacakları hangi yöntemle hesaplanacak?
Tasfiye sonunda dağıtılabilecek paranın yatırımcıların alacaklarını karşılamaması halinde, net yatırım tutarının hesaplanmasında özel bir yöntem uygulanacak. Fona yatırılan ve fondan çekilen nakit miktarları esas alınarak hesaplama yapılacak.
Nakit girişleri ve çıkışları, Türkiye İstatistik Kurumu tarafından açıklanan tüketici fiyat endeksi (TÜFE) ile yurt içi üretici fiyat endeksindeki (Yİ-ÜFE) değişim oranlarının aritmetik ortalaması kullanılarak geçen süreye göre güncellenecek. Ardından çekilen tutarlar, ilk giren ilk çıkar yöntemiyle düşülecek. Net yatırım tutarını Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) hesaplayacak.
Öte yandan piyasa bozucu eylem, bilgi suistimali veya piyasa dolandırıcılığı yaptığı SPK tarafından tespit edilen kişi ve kuruluşlara tasfiye ve geri kazanım hesaplarından ödeme yapılmayacak.
İşlemi gerçekleşmeyen yatırımcılar da kapsama alındı
Genel Kurul'da kabul edilen önergeyle, Türkiye Elektronik Fon Alım Satım Platformu (TEFAS) üzerinden iletilmesine rağmen fonun temerrüde düşmesi veya katılma payı fiyatının açıklanmaması nedeniyle gerçekleştirilemeyen işlemler de düzenlemeye dahil edildi.
17 Eylül 2026 ve öncesinde iletilen talimatlar nedeniyle payları TEFAS İşlem Blokaj Alt Hesabı'nda bulunan yatırımcılar, belirtilen koşulları taşımaları halinde fon pay sahibi kabul edilecek ve tasfiye hükümlerinden yararlanabilecek.
Uygulamanın yürütülmesi için Merkezi Kayıt Kuruluşu, Takasbank, Borsa İstanbul, Türkiye Bankalar Birliği, portföy yönetim şirketleri ve ilgili kamu kurumları gerekli bilgi ve belgeleri yetkili kuruluşlara iletmekle yükümlü olacak. Gizlilik hükümleri, bilgi vermekten kaçınmak için gerekçe gösterilemeyecek.
45 binden fazla yatırımcı için 40,8 milyar liralık işlem tamamlandı
Tasfiye sürecinde A1 Portföy, Bulls Portföy ve Pardus Portföy yönetimindeki 66 ayrı fonda bulunan 45 binden fazla yatırımcı için yaklaşık 40,8 milyar liralık ayni ve nakdi işlem tamamlandı. İşlemler Ziraat Bankası tarafından gerçekleştirildi.
Bu gelişmeyle tasfiye sürecindeki fon sayısı 131'den 65'e geriledi. Açıklanan verilere göre, Ziraat Bankası'nın sorumlu olduğu fonlarda 151 bin 247, İş Bankası'nın tasfiyesini yürüttüğü 6 fonda ise 388 bin 718 tekil yatırımcı bulunuyor.
Fon krizinden etkilenen toplam yatırımcı sayısı 455 bin 578 olarak açıklanırken, yaklaşık 350 bin kişinin fonlarda 1 milyon liranın altında yatırımı olduğu belirtildi.
Fon soruşturmasında 85 kişi tutuklandı
7 Ekim 2026 itibarıyla fon soruşturması kapsamında, sorunlu fon şirketlerinin yöneticilerinin de aralarında bulunduğu 220 kişi hakkında işlem yapıldı. Soruşturmada 85 kişi tutuklanırken, 23 şüpheli hakkında yakalama kararı çıkarıldı ve 81 kişiye yurt dışına çıkış yasağı getirildi.
Suç gelirlerinin kaçırılmasını önlemek amacıyla 63 gerçek ve 12 tüzel kişinin taşınır ve taşınmazları hakkında 21 el koyma kararı verildi. Ayrıca 67 kişi ve şirkete ait banka hesapları, kripto varlıkları ve kiralık kasalardaki değerlere el konuldu.
Teklifin ilk 5 maddesinin kabul edilmesinin ardından TBMM Genel Kurulu'na ara verildi. TBMM Başkanvekili Tekin Bingöl, birleşimi saat 14.00'te yeniden toplanmak üzere kapattı.
#bursa #bursahaber
