Bursa’nın İnegöl ilçesindeki Dipsizgöl Mahallesi’nde yıllardır sürdürülen özgün gelenek, Avrupa’ya uzanan bir projeyle uluslararası alanda ele alınacak. Kadınlarla erkeklerin yılda bir gün kamusal alandaki rollerini değiştirdiği gelenek, Erasmus+ desteği alan “Rewriting Heritage” projesi kapsamında Türkiye, İspanya ve Yunanistan’dan gençlerin ortak çalışmasına konu olacak.
Dipsizgöl’ün yıllardır süren geleneği Avrupa’ya açılıyor
İnegöl’ün kırsal Dipsizgöl Mahallesi’nde kuşaktan kuşağa aktarılan gelenek, bu kez Avrupa ölçeğinde incelenecek. İnegöl Belediyesi tarafından hazırlanan “Rewriting Heritage” (Mirası Yeniden Yazmak) projesi, Erasmus+ KA210-YOU Gençlik Alanında Küçük Ölçekli Ortaklıklar Programı kapsamında desteklenmeye hak kazandı. Proje, aynı dönemde Bursa’daki belediyeler tarafından sunulan Erasmus+ projeleri arasında destek alan tek belediye projesi oldu.
Mahallede yılda bir gün alışılmış düzen değişiyor
Dipsizgöl’de yıllardır yaşatılan geleneğin en önemli özelliği, kadınlarla erkeklerin kamusal alan kullanımındaki rollerinin bir günlüğüne değişmesi. Bu özel günde kadınlar, günlük yaşamda erkeklerin daha fazla kullandığı kıraathane gibi ortak alanlarda bir araya geliyor. Sohbet eden, çay ve kahvelerini içen kadınlar masa oyunları oynayarak birlikte vakit geçirirken, erkekler evlerinde kalarak ev işleriyle ilgileniyor.
Mahalle sakinleri tarafından sürdürülen bu gelenek, yalnızca farklı bir sosyal uygulama olarak değil; kadınların kamusal alandaki görünürlüğü, toplumsal roller, gündelik yaşam sorumlulukları ve karşılıklı empati açısından da değerlendiriliyor.
Dipsizgöl geleneği önce öğrencilerin araştırmasına konu oldu
Mahalledeki bu uygulamanın daha geniş çevreler tarafından tanınmasında lise öğrencilerinin yaptığı araştırmanın da önemli bir payı bulunuyor. İnegöl Halil İnalcık Sosyal Bilimler Lisesi felsefe grubu öğretmeni Pınar Yıldız ve öğrencisi Sıla Yavuz, Dipsizgöl geleneğini araştırma konusu haline getirdi.
“KıraatAnne: Dipsizgöl’de Yılda Bir Gün Rol Mekân Değişimi” adıyla hazırlanan çalışmada gelenek; toplumsal cinsiyet, kamusal alan, kültürel miras ve toplumsal roller üzerinden incelendi.
TÜBİTAK derecesi uluslararası projenin önünü açtı
Öğretmen ve öğrencisinin hazırladığı araştırma, TÜBİTAK 2204-A Lise Öğrencileri Araştırma Projeleri Yarışması’nda Bölge Üçüncülüğü kazandı. Dipsizgöl’de günlük hayatın bir parçası olarak sürdürülen gelenek, böylece gençlerin araştırmasıyla bilimsel bir çalışmaya dönüştü.
Yerel bir uygulamadan yola çıkan bu araştırmanın oluşturduğu birikim, daha sonra İnegöl Belediyesi tarafından geliştirilen uluslararası projenin temelini oluşturdu. Dipsizgöl’den başlayan çalışma, şimdi Avrupa’daki benzer geleneklerle birlikte değerlendirilecek.
Üç ülkeden gençler aynı projede buluşacak
Rewriting Heritage kapsamında Türkiye, İspanya ve Yunanistan’dan gençler ortak çalışmalar gerçekleştirecek. Dipsizgöl’deki gelenek, İspanya’daki Saint Águeda ve Yunanistan’daki Gynaikokratia uygulamalarıyla karşılaştırılacak.
Gençler, üç ülkedeki gelenekleri kadınların kamusal alandaki görünürlüğü, toplumsal roller, kültürel miras ve toplumsal cinsiyet eşitliği çerçevesinde inceleyecek. Saha çalışmaları ve kültürlerarası öğrenme faaliyetleriyle geleneklerin geçmişten bugüne nasıl değiştiği ve toplumlar açısından ne ifade ettiği araştırılacak.
Kültürel miras gençlerin gözünden yeniden ele alınacak
Projenin temel hedeflerinden biri, kültürel mirası yalnızca korunması gereken geçmişten kalan bir değer olarak görmek yerine gençlerin araştırdığı ve yeniden yorumladığı yaşayan bir alan haline getirmek.
Bu doğrultuda gençlerin saha gözlemleri yapması, farklı kültürlerden akranlarıyla fikir alışverişinde bulunması ve kendi kültürel miraslarına farklı toplumların perspektifinden bakması amaçlanıyor. Araştırma ve yaratıcı üretim süreçlerinin birlikte yürütülmesiyle gençlerin kültürel mirasın aktarımında aktif rol üstlenmesi hedefleniyor.
Dipsizgöl’ün hikâyesi belgeselle anlatılacak
Projenin önemli çıktılarından biri de gençlerin hazırlayacağı belgesel olacak. Türkiye, İspanya ve Yunanistan’daki çalışmalar sırasında elde edilen bilgi, gözlem ve deneyimler görsel-işitsel içeriklere dönüştürülecek.
Belgesel çalışmasıyla Dipsizgöl’ün yerel kültürel miras hikâyesinin daha geniş kitlelere ulaştırılması ve yeni nesil anlatım yöntemleriyle geleceğe aktarılması planlanıyor.
İnegöl’ün kültürel mirası Avrupa’da görünür olacak
Rewriting Heritage projesiyle Dipsizgöl’de yaşatılan gelenek, Avrupa’daki benzer kültürel uygulamalarla aynı platformda buluşacak. Projenin İnegöl’ün kültürel mirasının uluslararası alanda tanıtılmasına, farklı ülkelerden gençlerin kültürlerarası etkileşimine ve yerel değerlerin Avrupa ölçeğinde görünürlük kazanmasına katkı sağlaması hedefleniyor.
İnegöl Belediye Başkanı Alper Taban da şehrin tarihini ve kültürel birikimini geleceğe taşımaya yönelik çalışmalara önem verdiklerini belirtti. Şehir Araştırmaları Merkezi, yüzey araştırmaları ve İnegöl gastronomisine yönelik çalışmaların yanı sıra gençleri yurt dışı fırsatlarıyla buluşturmak amacıyla Eurodesk Temas Noktası’nı belediye bünyesinde hayata geçirdiklerini ifade eden Taban, Dipsizgöl’ün özgün geleneğinin de bu çalışmalar kapsamında Avrupa’ya taşındığını söyledi.
Taban, projenin İnegöl’ün kültürel değerlerinden birinin Avrupa ölçeğinde tanınmasına katkı sağlayacağını belirterek çalışmada emeği bulunanlara teşekkür etti.
#bursa #bursahaber