banner202

'Yeme bozukluğu tedavi edilmezse tehlikeli sonuçlara neden olabilir'

SAĞLIK 22.06.2022, 09:21
'Yeme bozukluğu tedavi edilmezse tehlikeli sonuçlara neden olabilir'
Yeme bozuklukları sadece beslenmeyle ilgili olmayan aynı zamanda psikolojik ve fiziksel belirtilerle ortaya çıkan mental bir sağlık sorunu olarak biliniyor. Yeme bozukluklarının psikiyatrik tanılar arasında da yer aldığını söyleyen Uzm. Klinik Psikolog Özge Şengün, “Kişilerin yeme davranışlarını kontrol edemediği tam tersi yeme davranışlarının onları kontrol ettiği noktada baş gösterir ve yaşam kaliteleri açısından olumsuz etkisi vardır. Tedavi edilmediğinde tehlikeli sonuçlara yol açabilir” diye konuştu.

Yeme bozukluklarının genellikle Batı ülkelerinde ve kadınlarda yaygın olduğunun araştırmalarla gösterildiğini söyleyen Uzm. Klinik Psk. Özge Şengün, “Aynı zamanda büyük çoğunluğu ergenler oluşturuyor. Yeme bozukluğuna sahip kişilerin onda birlik kısmı ise erkeklerden oluşuyor. Kadınların yaklaşık yüzde 1.4'ü ve erkeklerin yüzde 0.2'si anoreksiya nervozadan; kadınların yüzde 1.9'u ve erkeklerin yüzde 0.6'sı bulimia nervozadan etkilenirken, kadınların yüzde 2.8'i ve erkeklerin yüzde 1.0'ı tıkınırcasına yeme bozukluğu geliştirir. Yani tıkınırcasına yeme bozukluğu en yaygın yeme bozukluğudur” diye konuştu.

YOĞUN STRES YEME BOZUKLUĞU İÇİN RİSK OLUŞTURUYOR

Yeme bozukluklarının psikolojik, sosyokültürel ve ailesel nedenlerden kaynaklı olabileceğine işaret eden Yeditepe Üniversitesi Kozyatağı Hastanesi’nden Uzm. Klinik Psikolog Özge Şengün, bireyin vücuduyla ilgili memnuniyetsizliği ve zayıflama konusundaki obsesif düşüncelerinin de yeme bozukluklarında başlıca rol oynayabileceğinin altını çizdi.

“Kendiyle ilgili olumsuz temel inançlara sahip düşük özgüven ve özsaygısı olan, duygusal yoksunluk hisseden, mükemmeliyetçi kişilik özellikleri olan, depresyon ve kaygı bozukluğu yaşayan ya da yoğun stres altındaki kişiler yeme bozukluğu geliştirmek için daha çok risk altındadır” uyarısında bulunan Şengün ayrıca şu bilgileri de paylaştı:

“Bu hastalar sürekli tartılabilir, depresyon ve anksiyete hissedebilir, aşırı egzersize, intihar girişimine, madde ya da uyuşturucu kullanımına yönelebilirler. Yeme bozukluğu olan kişiler bunu fark etmeyebilir veya bu davranışlarından utandıkları, suçluluk duydukları, eleştirilmekten çekindikleri için yeme bozukluklarını yakınlarından gizleyebilirler.”

EN SIK ŞU BOZUKLUKLAR GÖRÜLÜYOR?

En sık görülen yeme bozukluklarının anoreksiya nervoza, bulimia nervoza, tıkınırcasına yeme bozukluğu, diğer tanımlanmış yeme ve beslenme bozuklukları şeklinde sınıflandırıldığını ifade eden Özge Şengün, “Anoreksiya nervoza ve bulimia nervoza bu hastalık grubu arasında psikolojik belirtilerin yanında ciddi bedensel sorunların birlikte bulunduğu iki hastalık grubudur” diye konuştu.  Şengün yeme bozukluğu türlerini hakkında ayrıntılı açıklamalarda da bulundu.

ANOREKSİYA NERVOZADA; ÇOK FAZLA KAYGI VE KORKU VARDIR

Anoreksiya hastalarının çok zayıf olmalarına rağmen beden algılarındaki bozulmadan dolayı kendilerini kilolu buldukları ve yediklerini kısıtladıklarını vurgulayan Şengün, “Anoreksiya Nervoza’dan mustarip kişilerin kilo almaya yönelik çok fazla kaygıları ve korkuları vardır. Çok fazla diyet yaparlar neredeyse hiç yemezler ve aşırı egzersiz yaparak kilo vermeye çalışırlar. Kısıtlama ve kilo kaybı, anksiyete belirtilerinde ve takıntılı düşüncelerinde artışa neden olabilir” dedi. 

BULİMİA NERVOZA; YEME TARZLARINDAN UTANÇ DUYARLAR

Bulimia Nervoza’nın ise kişiler normal kilodayken de ortaya çıkabilen ve yine kilo alma kaygısıyla bağlantılı bir bozukluk olduğu bilgisini veren Özge Şengün, “Bulimia Nervoza’da tıkınırcasına yeme ve (kilo alma kaygısı ve suçluluk hissettikleri için) kusarak yediklerinden kurtulmaya çalışma görülür. Tıkınırcasına yeme fazında yemek yemeyi durduramadıkları ve kontrol sağlayamadıkları duygusu hâkimdir. Yeme tarzları yüzünden utanç duyar, yargılanmaktan korkarlar bu yüzden çoğunlukla gizlice tek başlarına yemeyi tercih ederler. Aynı zamanda laksatif kullanımı, idrar söktürücü ilaçların kullanımı, aşırı egzersiz yapma veya zaman zaman hiç yememe gibi davranışlar gözlemlenebilir” diye konuştu.

TIKINIRCASINA YEME BOZUKLUĞU YEDİKTEN SONRA PİŞMANLIK VARDIR

Tıkanırcasına yeme bozukluğu, kişinin aynı zaman koşullarında yiyebileceğinden çok fazla yemeği kısa süre içerisinde yeme durumu olarak tanımlanıyor. “Üç ay içinde haftada bir kez normalden daha hızlı, rahatsızlık verecek kadar tokluk hissedene kadar yeme, aç değilken de aşırı ölçülerde yeme şeklinde görülür” diyen Özge Şengün şu bilgileri verdi:

“Kişi tek başına yemeyi tercih eder, kontrolsüz derecede yedikten sonra çökkünlük, suçluluk, kendinden nefret etme gibi duygular hisseder. Duygusal açlıkları nedeniyle yemek yemeyi sorunlarla karşılaştıklarında bir rahatlama yöntemi gibi görürler; fakat sonrasında pişmanlık duyarlar.”

UYKU DÜZENİNİ OLUMSUZ ETKİLER

Tüm bu yukarda sayılan yeme bozukluklarıyla ilişkili olan fakat hiçbirini tam anlamıyla karşılamayan sınırlı olarak karşılayan kişilerin “Diğer Tanımlanmış Yeme ve Beslenme Bozuklukları” tanısı aldığını söyleyen Özge Şengün, “Bu bozuklukta kişiler diğer bozukluklarla benzer semptomlara sahiptir. Bunlara ek olarak gece uykudan uyanarak yemek yeme ihtiyacı hissedebilirler, gece yemek yeme sıkıntı yaratacak ve işlevselliklerini bozacak boyuttadır” diye konuştu

TEDAVİ EDİLMEDİĞİNDE TEHLİKELİ SONUÇLAR GÖRÜLEBİLİYOR

Yeme bozukluğu rahatsızlıklarının tedavi edilmemesi halinde kemiklerin zayıflaması, tansiyon ve kalp sorunları, kas erimesi, kansızlık, sindirim sisteminde hasarlar, hormonal değişiklikler, saç ve tırnaklarda kırılganlık, dişlerde aşınma, depresyon, anksiyete bozukluğu gibi ciddi sağlık sorunlarının oluşabildiğine dikkat çeken Yeditepe Üniversitesi Kozyatağı Hastanesi’nden Uzm. Klinik Psikolog Özge Şengün, “Yeme bozuklukları bireyin sağlığını ciddi şekilde tehdit edebilir; bu yüzden yeme bozukluklarının tedavisi için psikiyatristler ve psikologlardan destek istemek ve psikoterapi alınması çok önemlidir. Özellikle anoreksiya nervoza ağır durumlarda yaşam kaybıyla sonuçlanabileceği için hastane yatışı gerekebilir. Başlıca tedavi yöntemleri arasında Bilişsel Davranışçı Terapi, Aile Terapisi (özellikle genç hastalarda), Grup Terapileri, Bilişsel Analitik Terapi, Kişilerarası Psikoterapi yer alıyor. Psikoterapiler sayesinde yeme bozukluğu olan bireyler yeme davranışlarının altında yatan nedenleri keşfedebiliyor ve alternatif baş etme stratejileri edinerek yaşam olayları karşısında daha dirençli olabiliyor” diye konuştu.

ÖNCE ALTINDA YATAN NEDENLER SORGULANMALI

Yeme bozuklukları ve beslenme tedavisi içeriğini anlayabilmek için öncelikle altta yatan nedenlerin sorgulanması gerektiği uyarısında bulunan Özge Şengün, “Terapiler sırasında hastanın yeme davranışının altında yatan hangi duygu ve düşünceler var, neler bu davranışı tetikliyor ve neler yapılabilir bunlar üzerine çalışır” diyerek şunları da aktardı:

“Psikoterapilerle eş zamanlı olarak bir beslenme uzmanıyla beslenme alışkanlıklarının yeniden kazanılması sağlanabilir. Bununla birlikte yeme bozukluğu olan bireye karşı, yakınlarının tutumu da oldukça önemli. Aileler yeme bozukluğu olan bireylerin kilolarına ve vücut görünümlerine eleştirel yaklaşımda bulunmamalı, tam tersi kilolarından ve görünümlerinden bağımsız olarak değerli olduklarını hissettirmeliler. Onların zayıf olmak için baskı altında olduğunu düşünüyorlarsa yardım almayı önerebilirler. Sofra düzeninde birlikte yemeyi rutinlerinin bir parçası yapabilirler. Sağlıklı beslenme ve sağlıklı egzersiz alışkanlıkları edinmeleri konusunda destekleyici ve yardımcı olmaları önemli. Yeme bozuklukları olduğunu düşündükleri noktada mutlaka bir uzmandan yardım almaya yönlendirmeliler.”

Yorumlar (0)
28
açık
Namaz Vakti 07 Temmuz 2022
İmsak 03:40
Güneş 05:34
Öğle 13:14
İkindi 17:11
Akşam 20:43
Yatsı 22:29
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 38 81
2. Fenerbahçe 38 73
3. Konyaspor 38 68
4. Başakşehir 38 65
5. Alanyaspor 38 64
6. Beşiktaş 38 59
7. Antalyaspor 38 59
8. Karagümrük 38 57
9. Adana Demirspor 38 55
10. Sivasspor 38 54
11. Kasımpaşa 38 53
12. Hatayspor 38 53
13. Galatasaray 38 52
14. Kayserispor 38 47
15. Gaziantep FK 38 46
16. Giresunspor 38 45
17. Rizespor 38 36
18. Altay 38 34
19. Göztepe 38 28
20. Ö.K Yeni Malatya 38 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 36 70
2. Ümraniye 36 70
3. Bandırmaspor 36 62
4. İstanbulspor 36 60
5. Erzurumspor 36 58
6. Eyüpspor 36 57
7. Samsunspor 36 51
8. Boluspor 36 50
9. Manisa Futbol Kulübü 36 49
10. Tuzlaspor 36 49
11. Denizlispor 36 49
12. Keçiörengücü 36 48
13. Gençlerbirliği 36 48
14. Altınordu 36 45
15. Adanaspor 36 45
16. Kocaelispor 36 44
17. Bursaspor 36 44
18. Menemen Belediyespor 36 38
19. Balıkesirspor 36 12
Takımlar O P
1. M.City 38 93
2. Liverpool 38 92
3. Chelsea 38 74
4. Tottenham 38 71
5. Arsenal 38 69
6. M. United 38 58
7. West Ham United 38 56
8. Leicester City 38 52
9. Brighton 38 51
10. Wolverhampton Wanderers 38 51
11. Newcastle 38 49
12. Crystal Palace 38 48
13. Brentford 38 46
14. Aston Villa 38 45
15. Southampton 38 40
16. Everton 38 39
17. Leeds United 38 38
18. Burnley 38 35
19. Watford 38 23
20. Norwich City 38 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 86
2. Barcelona 38 73
3. Atletico Madrid 38 71
4. Sevilla 38 70
5. Real Betis 38 65
6. Real Sociedad 38 62
7. Villarreal 38 59
8. Athletic Bilbao 38 55
9. Valencia 38 48
10. Osasuna 38 47
11. Celta Vigo 38 46
12. Rayo Vallecano 38 42
13. Elche 38 42
14. Espanyol 38 42
15. Getafe 38 39
16. Mallorca 38 39
17. Cadiz 38 39
18. Granada 38 38
19. Levante 38 35
20. Deportivo Alaves 38 31