Mevlevi mezar taşları, Mevlana Müzesi'ndeki gül bahçesinin tapu senedi

KÜLTÜR-SANAT 24.06.2022, 11:04
Mevlevi mezar taşları, Mevlana Müzesi'ndeki gül bahçesinin tapu senedi
KONYA'da, Mevlana Müzesi'nin bahçesindeki Selçuklu Sultanı Alaeddin Keykubat'ın 'gül bahçesi' olarak bilinen bölümde Mevlevilerin mezar taşları sergilenmeye başladı. Müze Müdürü Dr. Naci Bakırcı, mezar taşlarının gül bahçesinin tapu senedi niteliği taşıdığını belirterek, ''İnşallah burada sergilediğimiz mezar taşları Mevlana Müzesi gül bahçesinin tapu senedi olur" dedi.
Türkiye'de Ayasofya ve Topkapı müzelerinden sonra en çok ziyaretçisi olan Mevlana Müzesi'ne, ek müze binası için 'gül bahçesi' olarak bilinen bin yıllık alanda 2017 yılında kazı yapıldı. Kazılarda Mevlevilere ait olduğu düşünülen kemikler ve mezar kapakları bulundu. Aradan geçen süre sonunda, mezarların üzeri toprakla kapatıldı. Selçuklu Sultanı Alaeddin Keykubat'ın 'gül bahçesi' eski görünümüne kavuşmaya başladı. Müzedeki Mevlevilere ait mezar taşları da burada sergiye açıldı. Çalışmalar hakkında bilgi veren Mevlana Müzesi Müdürü Dr. Naci Bakırcı, "Çok öncesine gittiğimizde Mevlana Külliyesi’nin oturduğu alan Selçuklular döneminde Alaeddin Keykubat'ın gül bahçesi olduğu ve Mevlana ailesine buranın vakfedildiği yönünde bilgilerimiz var. Bir süre önce Mevlana Müzesi'ne ek binaya ihtiyaç duyulduğunda burada bir kazı çalışması yapılmıştı. Hiç kimsenin bilmediği bu alanda, Selçuklular dönemi ve daha geç dönemlerde definlerin yapıldığı büyük bir mezarlıkla karşılaşıldı" dedi.
'HER BİRİ ANIT ESER GİBİ'
Çalışmalarda mezarlıkların çıkmasının ardından Kültür Varlıkları Koruma Kurulu'nun kazıyı durdurduğunu ifade eden Dr. Naci Bakırcı, "Mezarlar çıkınca buradaki çalışmalar iptal edildi. Koruma Kurulu tarafından durduruldu, Konya Büyükşehir Belediyesi projeyi uygulamaktan vazgeçti. Buradaki yaklaşık 10 metrekarelik alanda Selçuklu dönemi mezarlığıyla karşılaşılmıştı. Daha sonra bu alan dolduruldu, gül bahçesi de müzenin bahçesiyle bütünleştirildi. Bu alan yeşillendirildikten sonra 1925-1931 yılları arasında Konya'da çok tarihi mezarlıklar tahrip edilmiş. Bunlardan birisi de Konya Mevlevi Dergahı'nın mezarlığıdır. Burada yaklaşık 600 mezar taşından 150 kadarı sahiplerine iade edilmiş. Diğerleri de müzenin muhtelif yerlerinde duruyordu. Müze kayıtlarına girmeyen yaklaşık 70 mezar taşını da tekrar envanterimize kaydettik. Bu alanda bir Mevlevi mezar taşları sergi alanı oluşturmaya çalıştık. Mezar taşları düzenlendi, okundu. Mevlevilikte mezar taşları çok önemlidir. Birer anıt eser gibidir bu mezar taşları. Bunların derviş olduklarını, tarikat içerisindeki hiyerarşik pozisyonlarını ve kimliklerini üzerlerindeki kitabelerden anlıyoruz. Bu bölümde 15'inci yüzyıldan 19'uncu yüzyılın sonlarına kadar yaklaşık 70 Mevlevi mezar taşını sergiledik. Ziyaretçilere hem yeni bir gezi alanı yarattık. Hem de müzenin sağında ve solunda şimdiye kadar dikkati çekmeyen mezar taşlarını yeni bir bakışla ziyaretçilerimizin beğenisine sunduk" diye konuştu.
'HER BİRİNİN AYRI HİKAYESİ VAR'
Sergilenen mezar taşlarında ölen kişinin yaptığı iş ve yaşamıyla ilgili kesitlerin, sembol ve şekillerle anlatılmaya çalışıldığını söyleyen Dr. Bakırcı, "Buradakilerin Mevlevi mezar taşı olması nedeniyle, günlük hayatta kullandıkları Mevlevi sikkeleri de mezar taşlarına taç olarak kullanmışlar. Biz daha kitabelerini okumadan, destarlı mı, destarsız mı, tarikatın hangi akademisinde, hangi kariyerinde görev almış onları rahatlıkla ifade edebiliyoruz. Üzerlerindeki motiflerde zengin olarak elma ağaçları, servi ağaçları, hurma ağaçları da, Türk mezar taşlarının öteki alemle ve ölümle alakalı ifadeleri sevimli hale getirilmiş. Kadın mezar taşlarında bol miktarda hazreti peygamberin rumuzu olan gül motifleri kullanılmış. Katip olanlarda divitler ve kalemlikler kullanılmış. Asker kökenli olanlarda kılıçlar kullanılmış."
Mezar taşlarının Türk sanat tarihi bakımından önemli eserler olduğunu belirten Bakırcı, "En erken tarihli, 1363 tarihli bir mezar taşında ölünün yolunu aydınlatsın diye kandiller konulmuş. Lale motifleri, haşhaş motifleri kullanılmış. Dönemdeki bitki topografyasını göstermesi açısından çok önemli. Mezar taşları Türk sanat tarihi açısından çok önemlidir. Bunlar bu ülkenin tapu senetleridir. İnşallah burada sergilediğimiz mezar taşları da Mevlana Müzesi gül bahçesinin tapu senedi olur. Bundan sonraki yıllarda da gül bahçesi içerisine herhangi bir yapıya müsaade etmeden bunları korumuş oluruz diye düşünüyorum" dedi. ()

Yorumlar (0)
17
açık
Namaz Vakti 06 Temmuz 2022
İmsak 03:39
Güneş 05:34
Öğle 13:13
İkindi 17:11
Akşam 20:43
Yatsı 22:29
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 38 81
2. Fenerbahçe 38 73
3. Konyaspor 38 68
4. Başakşehir 38 65
5. Alanyaspor 38 64
6. Beşiktaş 38 59
7. Antalyaspor 38 59
8. Karagümrük 38 57
9. Adana Demirspor 38 55
10. Sivasspor 38 54
11. Kasımpaşa 38 53
12. Hatayspor 38 53
13. Galatasaray 38 52
14. Kayserispor 38 47
15. Gaziantep FK 38 46
16. Giresunspor 38 45
17. Rizespor 38 36
18. Altay 38 34
19. Göztepe 38 28
20. Ö.K Yeni Malatya 38 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 36 70
2. Ümraniye 36 70
3. Bandırmaspor 36 62
4. İstanbulspor 36 60
5. Erzurumspor 36 58
6. Eyüpspor 36 57
7. Samsunspor 36 51
8. Boluspor 36 50
9. Manisa Futbol Kulübü 36 49
10. Tuzlaspor 36 49
11. Denizlispor 36 49
12. Keçiörengücü 36 48
13. Gençlerbirliği 36 48
14. Altınordu 36 45
15. Adanaspor 36 45
16. Kocaelispor 36 44
17. Bursaspor 36 44
18. Menemen Belediyespor 36 38
19. Balıkesirspor 36 12
Takımlar O P
1. M.City 38 93
2. Liverpool 38 92
3. Chelsea 38 74
4. Tottenham 38 71
5. Arsenal 38 69
6. M. United 38 58
7. West Ham United 38 56
8. Leicester City 38 52
9. Brighton 38 51
10. Wolverhampton Wanderers 38 51
11. Newcastle 38 49
12. Crystal Palace 38 48
13. Brentford 38 46
14. Aston Villa 38 45
15. Southampton 38 40
16. Everton 38 39
17. Leeds United 38 38
18. Burnley 38 35
19. Watford 38 23
20. Norwich City 38 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 86
2. Barcelona 38 73
3. Atletico Madrid 38 71
4. Sevilla 38 70
5. Real Betis 38 65
6. Real Sociedad 38 62
7. Villarreal 38 59
8. Athletic Bilbao 38 55
9. Valencia 38 48
10. Osasuna 38 47
11. Celta Vigo 38 46
12. Rayo Vallecano 38 42
13. Elche 38 42
14. Espanyol 38 42
15. Getafe 38 39
16. Mallorca 38 39
17. Cadiz 38 39
18. Granada 38 38
19. Levante 38 35
20. Deportivo Alaves 38 31